საჰაერო ტრანსპორტით მოგზაურობა სულ უფრო მეტად ხდება დამოკიდებული გლობალურ ამინდზე. ძლიერი ქარიშხლები, უხვი ნალექი, ხშირი ტურბულენტობა და ზღვის დონის მატება ავიაციის სექტორს ახალი, მასშტაბური გამოწვევების წინაშე აყენებს. სპეციალისტების შეფასებით, ექსტრემალური ამინდის გახშირება პირდაპირ აისახება ფრენების განრიგზე, რაც რეისების დაგვიანებას, გაუქმებასა და აეროპორტების გადატვირთვას იწვევს.
პრობლემის მასშტაბი განსაკუთრებით თვალსაჩინო ივნისის ბოლოს გახდა, როდესაც ძლიერმა ქარიშხალმა დიდი ბრიტანეთი და ჩრდილოეთ ევროპის ნაწილი მოიცვა. ამ პერიოდში, მაგალითად, ამსტერდამისა თუ ლონდონის მიმართულებით დაგეგმილი რეისები სერიოზული შეფერხებებით განხორციელდა. ლონდონის ჰითროუსა და გეტვიკის აეროპორტებში ათასობით მგზავრი ქაოსურ სიტუაციაში აღმოჩნდა: საჰაერო მოძრაობის დისპეტჩერებს უსაფრთხოების გამო მარშრუტების შეზღუდვა მოუხდათ, რამაც ორივე აეროპორტში 900-მდე რეისის დაგვიანება და ათობით ფრენის სრული გაუქმება გამოიწვია.
რატომ არის ევროპის საჰაერო სივრცე ექსტრემალური ამინდის მიმართ მოწყვლადი?
ავიაციის რისკების კონსულტანტები და ყოფილი პილოტები აღნიშნავენ, რომ დიდი ბრიტანეთი და ჩრდილოეთ ევროპის რეგიონი განსაკუთრებით მგრძნობიარეა ამინდის ცვლილების მიმართ. ამის მთავარი მიზეზი საჰაერო მოძრაობის მაღალი ინტენსივობაა. როდესაც ექსტრემალური ფრონტი ერთდროულად რამდენიმე მსხვილ აეროპორტს ფარავს, მთელი საჰაერო მიმოსვლის სისტემა პარალიზებული ხდება.
ჭექა-ქუხილის ან ძლიერი ქარიშხლის დროს პილოტები იძულებულნი არიან, გვერდი აუარონ სახიფათო ზონებს. თუმცა, მარშრუტის ცვლილება დამატებით საწვავს მოითხოვს და ფრენის ხანგრძლივობას ზრდის, რაც მთლიან განრიგს დარტყმის ქვეშ აყენებს.
რა საფრთხეს უქმნის ტურბულენტობა და სეტყვა თვითმფრინავებს?
თვითმფრინავები კონსტრუქციულად მზად არის რთულ პირობებში ფრენისთვის, თუმცა ბუნებრივი მოვლენები მაინც ქმნის ფიზიკურ რისკებს. ძლიერმა ტურბულენტობამ შესაძლოა მგზავრებისა და ეკიპაჟის დაშავება გამოიწვიოს, ხოლო მსხვილმა სეტყვამ – ხომალდის საქარე მინის ან ძრავის დაზიანება.
რატომ იქმნება კრიზისი მიწაზე, როდესაც ცაში ამინდი ფუჭდება?
როდესაც თვითმფრინავი დანიშნულების აეროპორტში დაჯდომას ვერ ახერხებს, ის ალტერნატიულ აეროპორტში გადამისამართდება. თუ მეზობელი აეროპორტებიც გადატვირთულია, იქმნება სადგომი ადგილების, საწვავისა და პერსონალის დეფიციტი. შედეგად, აეროპორტებს ხშირად უწევთ ახალი ფრენების მიღების ან გაშვების დროებით შეჩერება.
ზღვის დონის მატება და სანაპირო აეროპორტების დატბორვის რისკები
კლიმატის ცვლილების კიდევ ერთი სერიოზული შედეგი ზღვის დონის მატებაა. მსოფლიოს მრავალი მსხვილი აეროპორტი სწორედ სანაპირო ზოლში ან დაბლობ ტერიტორიებზეა აშენებული, რაც მათ წყალდიდობების მიმართ მოწყვლადს ხდის.
- ნიუ-იორკის ლაგუარდიას აეროპორტი: 2012 წელს, ქარიშხალ „სენდის“ დროს, აეროპორტის ასაფრენი ბილიკები დაიფარა წყლით, რამაც მუშაობა რამდენიმე დღით შეაჩერა.
- გახშირებული წყალდიდობები: კვლევების მიხედვით, მოვლენები, რომლებიც წარსულში 500 წელიწადში ერთხელ ხდებოდა, ახლა ყოველ 25 წელიწადში ფიქსირდება, საუკუნის შუა პერიოდისთვის კი შესაძლოა ყოველ 5 წელიწადში განმეორდეს.
- გლობალური მასშტაბი: მსოფლიოში 269 აეროპორტი უკვე იმყოფება დატბორვის რისკის ქვეშ. მათ შორის განსაკუთრებით აღნიშნავენ ამსტერდამის სხიპჰოლის, ლონდონის სიტის, ბაჰრეინისა და ნიუარკ ლიბერთის აეროპორტებს.
ინფრასტრუქტურის დაცვა კოლოსალურ თანხებთან არის დაკავშირებული – საჭირო ხდება დამცავი ჯებირების მშენებლობა, ასაფრენი ბილიკების ამაღლება ან აეროპორტების გადატანა.
როგორ უნდა მოემზადონ მგზავრები ახალი რეალობისთვის?
შეცვლილი კლიმატური პირობების ფონზე, მოგზაურობის დაგეგმვა უფრო მეტ ყურადღებას მოითხოვს. პროცესების შეფერხება პირდაპირ მოქმედებს იმაზე, თუ როგორ იგეგმება ფრენები და როგორ ყალიბდება მოთხოვნა საჰაერო ტრანსპორტზე.
როდესაც იგეგმება მოგზაურობა, ავიაბილეთები წინასწარ უნდა შეირჩეს, თუმცა მგზავრებმა აუცილებლად უნდა გაითვალისწინონ შესაძლო რისკები. მოქნილი ტარიფების არჩევა და ფრენის დაზღვევა ხდება ის აუცილებელი ინსტრუმენტები, რომლებიც გაუთვალისწინებელი შეფერხებებისგან იცავს მოგზაურს.
საჰაერო მიმოსვლა იცვლება, და ამ ცვლილებებთან ადაპტაცია უწევს როგორც ავიაციას, ისე თითოეულ მგზავრს. სწორი ინფორმაციის ქონა და შესაძლო შეფერხებების წინასწარ გათვალისწინება მშვიდი მოგზაურობის მთავარი წინაპირობაა.
Avia.ge – თქვენი მოგზაურობის ერთგული მეგობარი. სრული მხარდაჭერისთვის დაგვიკავშირდით: 551 907 907
