ახლო აღმოსავლეთში მიმდინარე გეოპოლიტიკურმა დაძაბულობამ და ნავთობის ბაზარზე არსებულმა არასტაბილურობამ ევროპული ავიაციის სექტორი ეგზისტენციალური გამოწვევის წინაშე დააყენა. 19 მარტს, ბრიუსელის მაღალი დონის შეხვედრაზე, ინდუსტრიის გიგანტებმა პირდაპირ განაცხადეს: ევროკავშირის ამბიციური „მწვანე დღის წესრიგი“ არსებული ფორმით საფრთხეს უქმნის სექტორის გადარჩენას.
eSAF-ის დეფიციტი: დაპირება რეალობის წინააღმდეგ
ევროპული რეგულაციების მიხედვით, 2030 წლიდან ავიაკომპანიები ვალდებულნი არიან ეტაპობრივად გადავიდნენ ეკოლოგიურად სუფთა საავიაციო საწვავზე (eSAF). თუმცა, ისეთი კომპანიების ხელმძღვანელები, როგორიცაა ფრანგული ავიახაზები-KLM, რაინეარი, ლუფჰთანზა, EasyJet და IAG, ამტკიცებენ, რომ ეს გეგმა მოკლებულია რეალისტურ საფუძველს.
მთავარი პრობლემა ინფრასტრუქტურის არარსებობაა. ამ დროისთვის მსოფლიოში არ არის დამტკიცებული საკმარისი რაოდენობის საინვესტიციო პროექტი, რომელიც 2030 წლისთვის საჭირო მოცულობის სინთეტიკურ საწვავს აწარმოებდა. დეფიციტი კი ავტომატურად ნიშნავს ფასების კატასტროფულ ზრდას. ავიაკომპანიების განმარტებით, eSAF-ის თვითღირებულება ამჟამად იმდენად მაღალია, რომ მისი სავალდებულო გამოყენება საოპერაციო ხარჯებს გააორმაგებს.
არათანაბარი კონკურენცია და „საფასო ომი“
ევროპული გადამყვანები წლებია ჩივიან, რომ ბრიუსელის მკაცრი გარემოსდაცვითი პოლიტიკა მათ არათანაბარ პირობებში აყენებს აზიურ და ახლოაღმოსავლურ კონკურენტებთან შედარებით.
- საგადასახადო ტვირთი: სანამ ევროპული კომპანიები იხდიან ეკოლოგიურ მოსაკრებლებს და ვალდებულნი არიან შეიძინონ ძვირადღირებული „მწვანე“ საწვავი, სხვა რეგიონების ავიახაზები ამ ვალდებულებებისგან თავისუფალნი არიან.
- ბაზრის დაკარგვის საფრთხე: ეს სხვაობა აზიურ კომპანიებს საშუალებას აძლევს შესთავაზონ მგზავრებს გაცილებით დაბალი ფასები, რაც ევროპულ ბაზარზე მათ დომინირებას უწყობს ხელს.
თებერვლის მონაცემებით, ევროპაში საავიაციო საწვავის ფასი 100%-ით გაიზარდა, მაშინ როცა აზიაში ეს მაჩვენებელი 80%-ს არ ასცილებია. ეს 20%-იანი სხვაობა გლობალურ ბაზარზე გადამწყვეტ უპირატესობას წარმოადგენს.
რა ელის მგზავრებს?
ავიაკომპანიების ლობისტური ჯგუფები ღიად აფრთხილებენ საზოგადოებას, რომ თუ რეგულაციები არ შერბილდა, შედეგი მძიმე იქნება რიგითი მომხმარებლისთვის:
- ბილეთების ფასების ზრდა: გაზრდილი საოპერაციო ხარჯების კომპენსირება პირდაპირ მგზავრების ჯიბიდან მოხდება.
- მარშრუტების შემცირება: ნაკლებად მომგებიანი რეისები, განსაკუთრებით რეგიონული მიმართულებები, შესაძლოა საერთოდ გაუქმდეს.
რეგულატორების პოზიცია
მიუხედავად ინდუსტრიის მწვავე რეაქციისა, ეკოლოგიური ორგანიზაციები და ევროკომისიის ნაწილი მიიჩნევს, რომ „მწვანე პოლიტიკა“ სასიცოცხლოდ მნიშვნელოვანია ავიაციის დეკარბონიზაციისა და ნავთობზე დამოკიდებულების შესამცირებლად. თუმცა, ავიაკომპანიების გენერალური დირექტორები ითხოვენ უფრო „რეალისტურ მიდგომას“ – ვადების გადაწევას მანამ, სანამ ინდუსტრია არ იქნება მზად საჭირო ინფრასტრუტურითა და პროდუქციის სათანადო მოცულობით.
Avia.ge – თქვენი მოგზაურობის ერთგული მეგობარი. სრული მხარდაჭერისთვის დაგვიკავშირდით: 551 907 907